بررسی تطبیقی ماهیت حقوقی شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات هوشمند حمل‌ونقل (مطالعه موردی شرکت‌های اوبر و اسنپ)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده

با توجه به تفاوت ساختار و عملکرد «شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات هوشمند حمل‌ونقل» با «شرکت‌های سنتی حمل‌ونقل»، فعالیت آن‌ها با چالش‌های حقوقی بسیاری روبرو شده است. از جمله چالش‌هایی که در رابطه با این شرکت‌ها مطرح می‌باشد «ماهیت حقوقی» آن‌ها است. هدف از پژوهش حاضر، شناسایی ماهیت حقوقی «شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات هوشمند حمل‌ونقل» در نظام‌های حقوقی ایران، ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا می‌باشد. این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی است و بر اساس روش توصیفی-تحلیلی و بر پایه اسناد و منابع کتابخانه‌ای نگاشته شده است. در این تحقیق شرکت‌های اسنپ و اوبر مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته‌اند. این شرکت‌ها با استفاده از فناوری‌هایی همچون هوش مصنوعی، تلفن همراه و اینترنت، خود را صرفاً یک واسطه میان راننده و کاربر مسافر معرفی می‌نمایند؛ از همین رو یکی از طرفین قرارداد حمل‌ونقل نبوده و مسئولیتی نیز در قبال این خدمات نخواهند داشت؛ اما یافته‌های پژوهش که برحسب بررسی ساختار فنی و حقوقی عملکرد این شرکت‌ها به‌دست‌آمده است ادعاهای مذکور را رد نموده و نقش آن‌ها را فراتر از یک واسطه نشان می‌دهند. شرکت‌ها با استفاده از اپلیکیشن‌های هوشمند خود به ‌شدت در روابط بین رانندگان و کاربران مسافر خود مداخله کرده (مطابقت و اتصال آن‌ها به یکدیگر، تعیین هزینه حمل‌ونقل، درخواست امتیازدهی به یکدیگر و مدیریت آن‌ها به موجب امتیازات مذکور و غیره.) به ‌نحوی ‌که این امر تعیین‌کننده ماهیت حقوقی آن‌ها می‌باشد. همچنین، شرکت‌ها با استفاده از «شرایط و قوانین» داخلی خود رانندگان و کاربران مسافر را تحت چارچوب قواعد خود قرار می‌دهند و آن‌ها را ملزم به رعایت مقررات خویش می‌نمایند. نتیجتاً این عوامل سبب ‌گردیدند که دولت‌های مختلف ماهیت حقوقی این شرکت‌ها را با تصویب مقررات اختصاصی یا شناسایی در قالب یکی از نهادهای موجود، مشمول مقررات حوزه «حمل‌ونقل» قرار داده و آن‌ها را تحت عنوان «متصدی حمل‌ونقل» شناسایی نمایند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of The Legal Nature of Companies Providing Intelligent Transportation Services (Case Study: Uber and Snapp Companies)

نویسندگان [English]

  • Mansour Amini 1
  • Sadegh Sayyadi 2
1 Associate Professor, Department of Private Law, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.
2 MA. in Private Law, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Due to the differences in the structure and performance of "Companies Providing Intelligent Transportation Services" with "Traditional Transportation Companies", their activities have faced many legal challenges. One of the challenges in relation to these companies is their "Legal Nature". The purpose of this study is to identify the legal nature of "Companies Providing Intelligent Transportation Services" in the legal systems of Iran, the United States and the European Union. This research is applied in terms of purpose and is written based on descriptive-analytical method and based on library documents and resources. In this paper, Snapp and Uber Companies have been studied. Using technologies such as artificial intelligence, mobile phones and the Internet, these companies present themselves as mere intermediaries between the driver and the passenger user; Therefore, they are not a party to the contract of carriage and will not be responsible for these services. However, the research findings, which have been obtained based on the study of the technical and legal structure of the performance of these companies, refute the mentioned claims and show their role beyond an intermediary. Using their apps, companies have strongly interfered in the relationships between their drivers and passenger users (Matching and Connecting them to each other, Determining the price of transportation, Requesting ratings for each other and managing them according to the mentioned ratings, etc.), which determines their legal nature. Also, Companies use their internal "Terms and Conditions" to regulate drivers and passenger users within their rules and require them to comply with their own regulations. As a result, these factors have led various governments to subject the legal nature of these companies to "Transportation" regulations by enacting specific regulations or identifying them as one of the existing entities, and to identify them as "Carriers".

کلیدواژه‌ها [English]

  • Legal Nature
  • Intelligent Transportation
  • Transportation Intermediary
  • Carrier
  • Intelligent Systems

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 21 تیر 1400
  • تاریخ دریافت: 16 اردیبهشت 1400
  • تاریخ بازنگری: 18 تیر 1400
  • تاریخ پذیرش: 21 تیر 1400